{"id":16818,"date":"2025-06-26T12:38:28","date_gmt":"2025-06-26T10:38:28","guid":{"rendered":"https:\/\/inter-antiquariaat.nl\/nl-oud\/antiek\/niet-gecategoriseerd\/zeventien-provincien-vrients-ortelius-1612\/"},"modified":"2025-06-26T13:15:27","modified_gmt":"2025-06-26T11:15:27","slug":"zeventien-provincien-vrients-ortelius-1612","status":"publish","type":"product","link":"https:\/\/inter-antiquariaat.nl\/nl-oud\/antiek\/niet-gecategoriseerd\/zeventien-provincien-vrients-ortelius-1612\/","title":{"rendered":"Zeventien Provinci\u00ebn – Philips Galle + Johann Baptist Vrients + Abraham Ortelius, 1609\/1612"},"content":{"rendered":"

“Inferioris Germaniae Provinciarum Nova Descriptio<\/em><\/strong>\u201d (de provincies van de Lage Landen nieuw beschreven). Kopergravure vervaardigd Philips Galle<\/a> en uitgegeven in 1609<\/strong> of 1612<\/strong> door Johann Baptist Vrients<\/a><\/strong>, als deel van de atlas van Arbraham Ortelius<\/a><\/strong> \u201cTheatrum Orbis Terrarum<\/em>\u201d, de eerste uitgegeven atlas van de wereld. 2e<\/sup> staat (van 4). Later met de hand gekleurd. Afm. ca. 41 x 56 cm.<\/p>\n

Met de val van Antwerpen in 1585<\/a> werd een feitelijke scheiding veroorzaakt tussen de Noordelijke- en Zuidelijke Nederlanden en de 17 provincies vielen in twee delen uiteen. Er kwam een grens waardoor de Zeventien Provinci\u00ebn werden gesplitst in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden<\/a> en de Zuidelijke Nederlanden<\/a>.<\/p>\n

Door de emigraties en de politieke situatie verschoof het economische zwaartepunt naar het noorden. De Opstand<\/a> tegen de Spanjaarden ging door en ondertussen verdeelde het geloof het hele continent in twee delen. Heel Europa was nu een groot strijdtoneel en de conflicten werden pas in 1648 in de Vrede van M\u00fcnster<\/a> opgelost. Daarin werd onder andere de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden door Spanje als soeverein erkend. De scheiding van de noordelijke en zuidelijke Nederlanden was op dat moment definitief.<\/p>\n

Toch komen er tot ongeveer 1800 regelmatig kaarten van de Zeventien Provinci\u00ebn voor. Dat had enerzijds te maken met de enorme kosten voor het veldwerk en het graveren dat voor het vervaardigen van nieuwe kaarten noodzakelijk was, maar kwam ook door de onduidelijke grenzen van het gebied in het oosten en het zuiden van de Zeven Provinci\u00ebn.<\/p>\n

Het fraaie grote cartouche met de wapens van alle zeventien provincies wordt geflankeerd, door de god van de oorlog Mars<\/a> links en rechts door de god van de handel Mercurius<\/a>. De tekst luidt: \u201cFilips II<\/a>, koning van Spanje en van Indi\u00eb, verleende de heerschappij over deze provinci\u00ebn en over het hertogdom Bourgondi\u00eb<\/a> aan Isabella Clara Eugenia<\/a> op 6 mei 1598. Daarna trad zij In het huwelijk met Albrecht, hertog van Oostenrijk<\/a>, nu de wettige vorst der Nederlanden.\u201d In het rechter kolom draagt \u201cJohann Baptist Vriens deze kaart uit vriendschap op aan Franciscus Sweertius<\/a> uit Antwerpen, de grote bewonderaar van de Klassieke Oudheid op 1 september 1606\u201d. Kleiner afgebeeld onder het cartouche, maar toch ook zeer belangrijk voor de Lage Landen, is Neptunus<\/a> god van de Zee, statig zittend op een zeepaard met triton en wapperende cape.<\/p>\n

Literatuur:<\/em><\/p>\n