Voor anker voor Batavia – naar Charles William Meredith van de Velde, 1846

“De Reede van Batavia”, lithografie vervaardigd door Paul Lauters naar ontwerp van Charles William Meredith van de Velde en uitgegeven in 1846 door Frans Buffa en Zonen. Later met de hand gekleurd. Afm. (voorstelling) 21,4 x 31 cm (incl. tekst 28,3 x 33,6 cm.)

We zien het kalme water van de rede van Batavia, toen Nederlands-Indië. Er liggen talrijke zeilschepen voor anker, variërend van grote oceaanvaarders tot kleinere kustvaartuigen en inheemse prauwen. Op de achtergrond ontvouwt zich een woud van masten en tuigage.

Omdat de haven zelf ondiep en slecht toegankelijk was voor grote schepen, moesten deze op de rede voor anker gaan. Goederen, passagiers en post werden vervolgens met kleinere vaartuigen – vaak bemand door lokale roeiers – tussen schip en stad vervoerd.

De voorstelling maakt deel uit van de reeks “Gezigten uit Neêrlands Indië”, een ambitieus project waarin Van de Velde zijn waarnemingen tijdens zijn verblijf in de Oost (1838–1845) vastlegde. De lithografieën waren bedoeld voor een Europees publiek en combineerden documentaire nauwkeurigheid met een esthetisch aantrekkelijke, bijna idyllische weergave van het koloniale landschap.

Hoewel de prent een ogenschijnlijk objectief havengezicht biedt, is het ook een statement over Nederlandse aanwezigheid en macht in de archipel. De prominente Nederlandse schepen en de ordelijke compositie suggereren controle, stabiliteit en economische vitaliteit. Tegelijkertijd worden lokale figuren en vaartuigen geïntegreerd in het geheel, maar blijven zij ondergeschikt in schaal en positie.

Prijs: Euro 375,-