Vlaanderen – Willem + Joan Blaeu, 1635

VLAANDEREN – BRUGGE, GENT EN DE VLAAMSE KUST, 1635

“Flandriæ Teutonicæ Pars Orientalior” [Het oostelijke deel van Nederlandstalig Vlaanderen], kopergravure uitgegeven door Willem Blaeu en Joan Blaeu te Amsterdam in 1635, als onderdeel van hun atlas “Le Théâtre du Monde ou Nouvel Atlas”. In de tijd met de hand gekleurd. Afm. (kaartbeeld): ca. 38 × 50 cm.

Deze fraaie en bijzonder gedetailleerde kaart toont het noordelijke deel van Vlaanderen in de eerste helft van de zeventiende eeuw. Het kaartbeeld omvat de Vlaamse kust van Nieuwpoort en Oostende tot het Zwin, het uitgestrekte platteland van het Brugse Vrije, het huidige Zeeuws-Vlaanderen en een gedeelte van Walcheren, met Vlissingen en Middelburg.

De kaart is met het noordwesten naar boven georiënteerd. Steden als Brugge, Gent, Oostende, Nieuwpoort, Diksmuide, Sluis, Damme en Aardenburg zijn duidelijk aangegeven. Ook talloze kleinere dorpen, wegen, rivieren, kanalen, dijken, polders, moerassen en bosgebieden zijn met grote nauwkeurigheid weergegeven. De vestingwerken rondom verschillende steden herinneren aan het strategische belang van deze streek tijdens de Tachtigjarige Oorlog.

Bijzonder interessant is de weergave van de kust en de monding van de Westerschelde, destijds bekend als de Honte. In de Noordzee zijn talrijke zandbanken, ondiepten en vaargeulen ingetekend, met dieptepeilingen uitgedrukt in vadems. De scheepjes op zee en de grote kompasroos benadrukken het belang van de Vlaamse kust voor de internationale scheepvaart.

De kaart toont Vlaanderen in een periode waarin het gebied politiek verdeeld was tussen de Spaanse Nederlanden en de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. Terwijl Brugge, Gent en het grootste deel van Vlaanderen onder Spaans gezag stonden, waren onder meer Sluis en Aardenburg sinds 1604 in Staatse handen. De grens tussen beide machtsgebieden wordt zichtbaar in het netwerk van vestingen en versterkingen.

Linksonder bevindt zich een rijkversierde titelcartouche, omgeven door putti met helmen, lansen, vaandels, een trommel en ander krijgstuig, een verwijzing naar het wapengekletter in het gebied.

De kaart behoort tot de beroemde atlasproductie van de familie Blaeu, die Amsterdam in de zeventiende eeuw tot een van de belangrijkste centra van de Europese cartografie maakte.

Prijs: Euro 475,-