Hoorn van Afrika – Hermanus Besseling, 1749

“Kaart van Ethiopië en Garamantie” kopergravure vervaardigd door Hermanus Besseling voor de “Algemeene Historie”, uit het deel “behelzende de histori der Karthageren, van de Numidiërs, Mauritaniërs, Getuliërs, Nigritiërs, Garamanten, de Grieken, de Marmarise, Cyrenise, en Syrtise landschappen bewonende, mitsgaders van de Ethiopiërs en Arabers” uitgegeven te Utrecht in 1749. Later met de hand gekleurd. Afm. 21,5 x 31 cm.

We zien het noordoostelijke deel van Afrika en het Arabisch schiereiland vanuit een vroegmoderne, deels klassiek geïnspireerde geografische traditie. Centraal staat het gebied dat in de achttiende eeuw onder de verzamelnaam “Ethiopië” werd begrepen: een uitgestrekt en slechts ten dele bekend binnenland, waarin historische en antieke bronnen nog een belangrijke rol spelen. De aanwezigheid van volkeren als de Garamanten (Berbers uit Libië) en de Blemmyers (nomaden uit Nubië) verwijst direct naar de klassieke oudheid en toont hoe geografische kennis en historiografie hier nauw met elkaar verweven zijn.

Langs de rechterzijde loopt de Rode Zee, met daartegenover “Gedeelte van het Gelukkig Arabië” (Arabia Felix, tegenwoordig Saoedi Arabië/ Jemen). De kustlijnen en rivierlopen zijn relatief nauwkeurig weergegeven, maar het binnenland blijft grotendeels schematisch, ingevuld met bergketens, stammen en imaginair overgeleverde plaatsnamen.

De kaart maakt deel uit van een ambitieus historisch overzichtswerk waarin de geografie niet alleen als ruimtelijk hulpmiddel fungeert, maar ook als kader voor de beschrijving van volkeren en beschavingen. Daarmee vormt zij een typisch voorbeeld van achttiende-eeuwse geleerdencartografie, waarin empirische kennis, klassieke traditie en historische interpretatie nog naast elkaar bestaan.

Prijs: Euro 125,-