Wintervreugde op de Amstel – Abraham Zeeman, 1752

IJSVERMAAK OP DE BEVROREN AMSTEL, 1752

“Amstels Wintervreugd – Divertissement de l’Hiver sur l’Amstel”, ets en gravure vervaardigd door Abraham Zeeman in 1752. Linksonder in de plaat gesigneerd en gedateerd “A. Zeeman inv. del. et fecit 1752”. Afm.: 44,4 x 59,9 cm.

Dit levendige wintertafereel toont de bevroren Buiten-Amstel bij Amsterdam, gezien in noordelijke richting naar de Hogesluis. De rivier is veranderd in een uitgestrekte ijsbaan waar honderden Amsterdammers zich vermaken. Aan weerszijden staan huizen, herbergen en uitspanningen. Links de Amsteldijk met de herberg De Pauwentuin (op de plek waar tegenwoordig de Ceintuurbaan begint) en rechts de Weesperzijde met de uitspanningen Lokhorst en De IJsbreker. Op de achtergrond verrijzen de torens en windmolens van de stad.

Abraham Zeeman (1695-1754) heeft het wintervermaak met buitengewoon veel details weergegeven. Overal wordt geschaatst, gewandeld en gesleed. Elegant geklede dames en heren laten zich in arrensleden over het ijs vervoeren, terwijl anderen zich op schaatsen voortbewegen. Sommige glijden sierlijk voorbij, maar lang niet iedereen weet zich staande te houden. We zien mensen uitglijden, vallen of elkaar overeind helpen. Kinderen spelen tussen de volwassenen, een hond rent over het ijs en hier en daar verzamelen zich groepjes toeschouwers om de capriolen van de schaatsers te bekijken.

Rechts een koek-en-zopie tent met daarnaast een eendenjager die zijn schaatsen onderbindt. Langs de oevers rijden koetsen en is het eveneens een drukte van belang. De honderden figuren en de talloze kleine voorvallen geven de voorstelling een feestelijk karakter.

In de achttiende eeuw veranderde de bevroren Amstel tijdens strenge winters in een belangrijke ontmoetingsplaats voor de Amsterdamse bevolking. De rivier, die normaal gesproken dienstdeed als drukke vaarweg, bood dan ruimte aan schaatsers, sleeën, ijszeilers, kooplieden en nieuwsgierige toeschouwers. Arm en rijk, jong en oud kwamen er samen om van het winterweer te genieten. Voor de ‘horeca’ langs de oevers betekenden zulke dagen een levendige handel.

Prijs: Euro 5.500,-