Spotprent Bataafse Revolutie – 1795
ANTI-ORANGISTISCHE SPOTPRENT “Help help mijn stam valt”, kopergravure vervaardigd door een anonieme kunstenaar in 1795. Later met de hand gekleurd.…
Lees verder
ANTI-ORANGISTISCHE SPOTPRENT
“Help help mijn stam valt”, kopergravure vervaardigd door een anonieme kunstenaar in 1795. Later met de hand gekleurd. Afm.:14,7 x 22,3 cm.
Deze satirische prent verbeeldt de val van het Huis van Oranje tijdens de omwenteling van 1795, toen stadhouder Willem V naar Engeland vluchtte en de Bataafse Republiek werd uitgeroepen.
Links zit Willem V herkenbaar aan zijn uniform en steek, hulpeloos op een omvallende sinaasappelboom. Hij roept wanhopig: “help help mijn stam valt”: een directe verwijzing naar het Huis van Oranje-Nassau.
Bovenin trachten twee adelaars met rode linten de omvallende Oranjestam te schragen. Links een dubbelkoppige keizerlijke adelaar (Oostenrijk/Habsburg), rechts een enkelkoppige Pruisische adelaar. Hun spreeklinten – “ik kan niet” en “mijn vlerke zyn te kort” – maken duidelijk dat de buitenlandse steun tekortschiet: zelfs bondgenoten kunnen de val van Willem V en zijn ‘stam’ niet meer keren. De neerdwarrelende veren onderstrepen de machteloosheid en het afbrokkelen van die bescherming.
Rechts drijft een haan (waarschijnlijk een verwijzing naar de revolutionaire Franse troepen die in de winter van 1794–1795 de Republiek binnentrokken) een hond vooruit. De haan roept “voort dogge”; de hond antwoordt gelaten “ik ga al”. Vermoedelijk een verwijzing naar Engeland, de bestemming/bondgenoot van de gevluchte standhouder.
In de verte staat een vrijheidsboom bekroond met een vrijheidshoed, beschenen door een zon met het woord “VRYHEID”. Rond de boom danst een groep burgers. De vrijheidsboom was hét revolutionaire symbool van de Bataafse omwenteling en markeert hier de opkomst van de nieuwe republikeinse orde.
Prijs: Euro 225,-
